
ไวรัสตับอักเสบบี (Hepatitis B Virus หรือ HBV) คือไวรัสที่ทำให้ตับอักเสบทั้งแบบเฉียบพลันและเรื้อรัง ติดต่อผ่านเลือด เพศสัมพันธ์ และแม่สู่ลูก อันตรายกว่าตับอักเสบเอเพราะอาจนำไปสู่ตับแข็งและมะเร็งตับ แต่ป้องกันได้ด้วยวัคซีนที่มีประสิทธิภาพสูงถึง 95%
ทั่วโลก
296 ล้านคน
ติดเชื้อ HBV เรื้อรัง (WHO)
ในประเทศไทย
3–4 ล้านคน
ประมาณ 5–7% ของประชากร
น่ากังวล
อันดับ 1
สาเหตุมะเร็งตับในผู้ชายไทย
ระยะฟักตัว
30–180 วัน
เฉลี่ยประมาณ 75 วัน
สิ่งที่หลายคนไม่รู้: คนที่ติดเชื้อตับอักเสบบีกว่า 70% ไม่รู้สึกอะไรเลยในช่วงแรก แปลว่าคนรอบข้างอาจติดเชื้ออยู่โดยไม่รู้ตัว การตรวจเลือดเป็นวิธีเดียวที่จะรู้ได้แน่นอน
อาการที่พบได้ ได้แก่ ไข้ต่ำ อ่อนเพลีย คลื่นไส้ ปวดท้องด้านขวาบน ตาเหลือง และปัสสาวะสีเข้ม ข่าวดีคือผู้ใหญ่ถึง 95% หายได้เองภายใน 6 เดือน โดยไม่ต้องใช้ยาต้านไวรัส
กลุ่มนี้มักดูปกติจากภายนอก แต่ตับกำลังถูกทำลายช้า ๆ อยู่ข้างใน ภาวะแทรกซ้อนที่ต้องระวัง ได้แก่
ตับแข็ง (Liver Cirrhosis): พบใน 15–40% ของผู้ติดเชื้อเรื้อรัง
มะเร็งตับ (Hepatocellular Carcinoma): ความเสี่ยงสูงกว่าคนทั่วไป 20–100 เท่า
ตับวาย (Fulminant Hepatitis): พบน้อยแต่อันตรายถึงชีวิต
ไม่ติดต่อผ่าน การไอ จาม กอด จับมือ ใช้ห้องน้ำร่วมกัน หรือรับประทานอาหารโต๊ะเดียวกัน จึงไม่ต้องหลีกเลี่ยงหรือรู้สึกแปลกแยกกับผู้ติดเชื้อในชีวิตประจำวัน
การตรวจเพิ่มเติมที่แพทย์อาจสั่ง ได้แก่ Liver Function Test (ALT/AST) เพื่อดูความเสียหายของตับ, FibroScan เพื่อประเมินพังผืดในตับ และอัลตราซาวด์ตับทุก 6 เดือน เพื่อคัดกรองมะเร็งตับตั้งแต่เนิ่น ๆ
ปัจจุบันยังไม่มียาที่กำจัด HBV ออกจากร่างกายได้ 100% แต่ข่าวดีคือมียาต้านไวรัสที่กดไวรัสให้เหลือน้อยมากจนแทบไม่ก่อปัญหา และป้องกันตับแข็งและมะเร็งตับได้อย่างมีประสิทธิภาพ
สิ่งที่ต้องหลีกเลี่ยง: แอลกอฮอล์ (แม้เพียงเล็กน้อย) ยาสมุนไพรที่ไม่ผ่านการรับรอง และยากลุ่ม NSAID เช่น Ibuprofen โดยไม่จำเป็น ที่สำคัญที่สุดคือ ห้ามหยุดยาต้านไวรัสเองโดยเด็ดขาด เพราะไวรัสอาจกำเริบรุนแรงได้
1อันตรายกว่าตับอักเสบเอ อาจนำไปสู่ตับแข็งและมะเร็งตับได้
2ส่วนใหญ่ไม่มีอาการ ต้องตรวจเลือดเท่านั้นถึงจะรู้
3วัคซีน 3 เข็มป้องกันได้ 95% และเป็นวัคซีนที่ช่วยป้องกันมะเร็งได้ด้วย
4มียาต้านไวรัส เช่น Tenofovir และ Entecavir ที่ควบคุมโรคได้ดี
5ผู้ติดเชื้อเรื้อรังควรตรวจ AFP ร่วมกับอัลตราซาวนด์ตับทุก 6 เดือน
แนะนำสำหรับผู้อ่าน
หากยังไม่เคยตรวจหรือฉีดวัคซีน ให้เริ่มด้วยการตรวจ HBsAg และ Anti-HBs ก่อน เพื่อรู้ว่าตัวเองอยู่ในสถานะไหน ถ้ายังไม่มีภูมิคุ้มกันก็ฉีดวัคซีนได้เลย
สอบถามรายละเอียดข้อมูลเพิ่มเติม
คลินิกระบบทางเดินอาหารและตับ โรงพยาบาลเปาโล เกษตร
โทร. 02 1500 900 ต่อ 5129
Facebook : โรงพยาบาลเปาโล เกษตร
Line official account : Paolo Hospital Kaset
Line ID : @paolokaset
.png)