โรคตาขี้เกียจในเด็ก
โรงพยาบาลเปาโล พหลโยธิน
14-ม.ค.-2564
โรคสายตาขี้เกียจ หรือ Lazy eye คือ ปัญหาของดวงตาในการมองเห็นภาพลดลง ทำให้ตามัวมากมีผลจากความผิดปกติของพัฒนาการของการมองเห็นในทารก หรือช่วงวัยเด็ก สายตาขี้เกียจ เกิดจากการส่งกระแสรับภาพระหว่างตา และสมองทำงานไม่เต็มที่ ทำให้สมองรับภาพจากตาเพียงข้างใดข้างหนึ่งมากกว่าอีกข้าง หรือสมองเพิกเฉยต่อการรับภาพของตาข้างที่ด้อยกว่า ทำให้การมองเห็นของตาข้างนั้นลดลง แต่เป็นโรคที่สามารถป้องกันไม่ให้เกิดขึ้น และสามารถรักษาให้หายได้ก่อนอายุประมาณ 8 - 9 ขวบ หลังจากนี้มักไม่ได้ผลซึ่งทำให้ตาข้างนั้นเห็นไม่ดีอย่างถาวรไปตลอดชีวิต
โรคตาขี้เกียจในเด็ก
สาเหตุหลัก ที่ทำให้เกิดโรคตาขี้เกียจ
  • ตาเหล่ ตาขี้เกียจที่เกิดเนื่องจากตาเหล่เป็นชนิดที่พบได้บ่อยที่สุด เด็กที่ตาเหล่ จะใช้ตาข้างที่ตรงเพียงข้างเดียวในการมอง และจะไม่ใช้ตาข้างที่เหล่ในการมอง ทำให้ตาข้างที่เหล่มัวลง เกิดเป็นตาขี้เกียจได้
การรักษา ตาขี้เกียจจากอาการตาเหล่ที่ให้ผลดีที่สุด คือการปิดตาข้างที่ดี เพื่อกระตุ้นให้เด็กใช้เฉพาะตาข้างที่เหล่ ในกรณีที่เป็นตาขี้เกียจชนิดไม่รุนแรง อาจใช้ยาหยอดขยายม่านตา หยอดตาข้างดี ทำให้ตามัวลง เด็กก็จะใช้ตาข้างที่ขี้เกียจแทนการที่เด็กเริ่มใช้ตาข้างที่ผิดปกติอยู่ตลอดเวลา พัฒนาการของดวงตาจะค่อยๆ ดีขึ้นตามลำดับ และเมื่อสายตากลับมาปกติเท่ากับตาข้างที่ดี จึงทำการผ่าตัดกล้ามเนื้อตา เพื่อทำให้ตาตรง ตาทั้งสองข้างก็จะได้ใช้ร่วมกัน ทั้งนี้ การรักษาจะยิ่งได้ผลดีในเด็กอายุน้อย และใช้เวลาในการรักษาสั้นกว่าเด็กที่อายุมาก
โรคตาขี้เกียจในเด็ก
  • สายตาผิดปกติ ถ้าตาทั้งสองข้างมีสายตาผิดปกติมากน้อยต่างกัน คือสายตาสั้น สายตายาว สายตาเอียง ตาข้างที่มีสายตาผิดปกติมากกว่าจะเห็นภาพไม่ชัด เด็กจึงไม่ใช้ตาข้างนั้น ทำให้เกิดตาขี้เกียจได้ เนื่องจากตาขี้เกียจชนิดนี้มีตาตรง ตรงจุดนี้เองที่ทำให้คุณพ่อคุณแม่ ไม่ทราบว่าดวงตาของลูกน้อยมีความผิดปกติ จึงมักถูกปล่อยทิ้งไว้จนโต ทำให้ได้รับการรักษาช้าและประสิทธิภาพของการรักษาไม่เต็มร้อย
การรักษา ทำได้โดยให้เด็กใส่แว่นสายตาที่เหมาะสม จะทำให้ตาขี้เกียจดีขึ้นได้ ไม่จำเป็นต้องปิดตาอย่างไรก็ตาม การวัดแว่นในเด็ก จำเป็นต้องทำโดยการหยอดยาที่ไปลดการเพ่งก่อนการวัดแว่น เพื่อให้ได้ค่าที่ถูกต้องมากที่สุด
  • เกิดจากโรคตาต่างๆ ที่ทำให้ตาไม่ได้ใช้ในการมอง ตาขี้เกียจชนิดนี้เกิดจากตาไม่ได้ใช้งานในขณะที่อายุน้อยๆ เช่น มีโรคตาเกิดขึ้นโดยเป็นมาตั้งแต่กำเนิด หรือเป็นในช่วงเด็ก ทำให้ตามัว จึงไม่ได้ใช้ตาข้างนั้น เมื่อรักษาโรคนั้นหายดีแล้ว สายตาก็ไม่กลับมาดีตามที่ควรจะเป็น เช่น เด็กที่เป็นต้อกระจกแต่กำเนิด เปลือกตาตกมาบังการมองเห็นแต่กำเนิด
การรักษา ทำโดยรักษาโรคที่เป็นอยู่ก่อนโดยเร็ว หากสาเหตุของสายตาขี้เกียจมาจากต้อกระจก เลือดออกในน้ำวุ้นตา หนังตาตก ควรผ่าตัดก่อน หลังจากนั้นค่อยๆ ฝึกและพัฒนาการมองเห็น โดยการปิดตาข้างที่ดีกว่าเพื่อกระตุ้นตาอีกข้างที่ด้อยกว่าให้ถูกใช้งานมากขึ้น โรคตาขี้เกียจในเด็ก สามารถป้องกันและตรวจให้ทราบได้แต่เนิ่นๆ โดยการพาเด็กไปรับการตรวจกับจักษุแพทย์ เพื่อทำการรักษาก่อนที่จะสายเกินไป แม้ว่าจะไม่เห็นความผิดปกติใดๆ แต่คุณพ่อ คุณแม่ควรพาลูกน้อยมาตรวจตาอย่างละเอียดครั้งแรกเมื่ออายุระหว่าง 3-5ปี เพื่อตรวจความผิดปกติ หากพบจะได้เริ่มต้นรักษาอย่างทันท่วงที ความสำเร็จของการรักษาสายตาขี้เกียจนั้น ความสำคัญขึ้นอยู่กับความร่วมมือของคุณพ่อคุณแม่ และผู้ปกครองเป็นหลัก ตั้งแต่สังเกตพฤติกรรมการมองเห็นของลูก รวมถึงการฝึกพัฒนาการของการมองเห็น คอยให้กำลังใจ และมาพบแพทย์ตามนัดเพื่อติดตามผลการรักษาอย่างต่อเนื่อง
โรคตาขี้เกียจในเด็ก
คลินิกโรคตา อาคาร 1 ชั้น 13 โรงพยาบาลเปาโล พหลโยธิน
โทร. 0 2271-7000 ต่อ ตา (Absolute Beauty Eye)